بیماری قارچی ورتیسیلیومی

یکی از بیماری های مهم درختان پسته بیماری ورتیسیلیومی می باشد. این بیماری میزبان های مختلفی دارد که یکی از آن ها پسته می باشد. کنترل این بیماری بسیار پرهزینه می باشد و خسارت زیادی بر محصول وارد می کند. عامل ایجاد این بیماری قارچ ورتیسیلیوم می باشد که می تواند خسارت زیادی بر محصول وارد کرده و کنترل آن بسیار پر هزینه می باشد. این قارچ با تخریب دیواره آوندی درخت در ابتدا سبب توقف رشد و سپس ضعف و پژمردگی و در نهایت خشک شدن کامل درخت پسته می شود.

چرخه زندگی قارچ ورتیسیلیوم

مرحله زندگی این قارچ دارای سه مرحله می باشد:

1. مرحله خفته: قارچ ورتیسیلیوم می تواند از یک تا بیست سال در خاک زنده مانده و در صورت مساعد شدن شرایط دوباره رشد کند
2. مرحله بیمارگر: در مرحله بیمارگری قارچ از طریق ریشه وارد گیاه می شود و گیاه را تحت تاثیر قرار می دهد
3. مرحله ساپروفیتی: در مرحله ساپروفیتی درخت همچنان در حال رشد و تکثیر می باشد به طوری که تمام بخش های گیاه را فرا می گیرد و زمانی که گیاه به طور کامل از بین رفت در خاک باقی می ماند و ترشحات جدید خود را از سر می گیرد.

قارچ ورتیسیلیوم در 50 تا 30 سانتی متری خاک دیده می شود و بعضی مواقع ممکن است حتی تا عمق 90 سانتی متری خاک نیز قادر به ادامه زندگی باشد. بیماری ورتیسیلیومی به تدریج و آهسته خود را نشان می دهد که بیش تر به صورت زردی در یک قسمت درخت مشاهده می شود. به دلیل شباهت زیادی که این بیماری با بیماری های دیگر دارد تشخیص آن سخت می باشد. در مورد این بیماری پیشگیری بهتر از درمان است اما متاسفانه همیشه این امکان وجود ندارد و ممکن است گیاهان و درختان آلوده شوند.

نشانه های ابتلای درخت به بیماری ورتیسیلیومی

به دلیل اینکه این بیماری آوندهای گیاهان و درختان را درگیر می کند بنابراین بهترین راه تشخیص این بیماری قرمز شدن و یا تیره شدن قسمت هایی از شاخه درختان پسته می باشد. به دلیل اینکه سیر این بیماری معمولا تدریجی و کند می باشد و با وجود اینکه علائم سیاه شدن در مقطع عرضی شاخه به راحتی قابل مشاهده می باشد باغداران اهمیت زیادی نمی دهند و این نادیده گرفتن بیش تر به این دلیل است که درخت در ابتدای بیماری محصول اقتصادی می دهد.

نفوذ قارچ ورتیسیلیوم به درون درخت از طریق ریشه می باشد و سپس درون آوند چوبی حرکت می کند و با مسدود کردن آوند چوبی سبب می شود که آوند وظیفه خود را که رساندن آب و مواد غذایی به اندام گیاه می باشد را به خوبی انجام ندهد و در صورت برش دادن ساقه قسمت مرکزی آن قهوه ای و سیاه رنگ دیده می شود. با پیشرفت این بیماری درخت روز به روز ضعیف می شود و ابتدا سرشاخه ها خشک شده و پس از شاخه ها کل درخت خشک می شود. این قارچ معمولا در اواخر پاییز یا زمستان به تدریج خود را نشان می دهد به طوری که یک یا چند شاخه از درخت رنگ پریده شده ، تعداد برگ ها کمتر می شود و سرشاخه ها پیچ خورده و رشد کافی ندارند، برگ ها پیچ خورده و پژمرده می شوند و حالت سرخشکیدگی در درخت اتفاق افتاده و در نهایت در صورت شدت بیماری درخت می میرد.

کشاورزانی که قصد کاشت نهال پسته دارند بایستی حتما از سلامت زمین اطمینان داشته باشند زیرا مبارزه با این قارچ بسیار دشوار می باشد. معمولا علائم بیماری ناشی از این قارچ در درختانی که کمبود پتاسیم دارند شدیدتر می باشد.

راه های مقابله با بیماری ورتیسیلیومی در باغات پسته

• پیشگیری کم هزینه ترین راه مبارزه با این بیماری می باشد. کشاورزانی که قصد احداث باغ پسته دارند ابتدا باید از آلوده بودن با نبودن خاک اطمینان حاصل کنند.
• یکی از راه های پیشگیری از این بیماری استفاده از رقم مقاوم به این بیماری در باغات می باشد. بهترین و مقاوم ترین رقم نسبت به بیماری ورتیسیلیومی رقم بادامی زرند می باشد
• استفاده از نهال های عاری از بیماری قارچی ورتیسیلیومی یکی دیگر از راه های مقابله با این بیماری می باشد. به دلیل اینکه تشخیص نهال های سالم از نهال های آلوده غیر ممکن است توصیه می شود که باغداران از بذرهای پسته بادامی زرند استفاده کنند.
• در زمان هرس بایستی از ابزار آلات ضدعفونی شده استفاده شود. اگر در باغ درخت آلوده ای وجود دارد بعد از هرس ان حتما باید قیچی و اره را ضدعفونی کرده تا به درختان دیگر منتقل نشود و همچنین بیل و دیگر وسایل نیز باید ضدعفونی شوند.
• یکی از ره های انتقال بیماری از طریق آب و آبیاری می باشد در نتیجه با جدا کردن آب را درختان آلوده از درختان سالم می توان از آلوده شدن درختان جلوگیری کرد.
• شاخه های آلوده که رنگ آن ها قرمز و یا تیره شده اند باید از انتهای شاخه الوده جدا شوند به طوری که دیگر اثری از آلودگی در شاخه دیده نشود. به محض هرس شاخه های آلوده باید از باغ خارج و سوزانده شوند
• ریشه های درختان خشک شده را بایستی از خاک خارج کرده و به بیرون از باغ منتقل کرد
• مهم ترین و بهترین راه درمان و پیشگیری از این بیماری تغذیه مناسب درختان می باشد. فسفیت پتاسیم و سیلیکات پتاسیم دو نمونه از کودهایی می باشند که به درمان و کاهش این بیماری کمک می کنند
• دوره آبیاری باید رعایت شود
• درختانی که کمبود پتاسیم دارند شدت خسارت بیماری در آن ها بیش تر است بنابراین باید به موضوع تغذیه درختان نیز دقت داشت.