تعییــن کمبــود و یــا بیــش بــود عناصــر در گیاه عموما بــر پایــه نتایــج آنالیــز بــرگ و گیــاه و از روی علائم ظاهــری بــرگ و یــا محصــول انجام می شود. همچنیــن در کشــاورزی علمـی رایـج اسـت کـه برنامـه ریـزی جهـت تغذیـه درختـان بـاغ و تأمیـن نیازهـای کودی و تعییــن مقادیــر مصــرف کودهــا مبتنــی بــر نتایـج آنالیـز خـاک و بـرگ انجـام مـی شـود.
لزوم انجام آزمون برگ در درختان پسته
عـدم تعـادل برخـی عناصـر در خـاک، شـرایط آب و هوایــی در منطقــه و ژنتیــک گیــاه از لحــاظ پایــه و پیونــدک کــه باعــث جــذب متفـاوت مـواد غذایـی موجـود در خـاک مـی شـود، باغداران را بـه انجـام آزمـون بـرگ نیازمنـد مــی کنــد. در کنــار تجزیــه بــرگ بایــد تجزیــه خــاک هــم انجــام شود. ممکــن اســت یــک ســری عناصــر در خــاک وجــود داشــته باشــند، ولــی ایــن عناصــر در بــرگ نباشــند و درخــت علائم ایــن کمبــود را از خود نشــان دهــد. در صورتی که بخواهیـم تفسـیر خوبـی از مـواد غذایـی گیـاه و خـاک داشـته باشـیم بهتـر اسـت کـه آزمـون بـرگ انجـام شـود تـا شـرایط جـذب عناصــر از خــاک بهتــر مشــخص شود.
بهترین زمان نمونه برداری جهت آزمون برگ در درختان پسته
بهتریــن زمــان نمونه برداری برای انجام آنالیز برگ اوایــل مــرداد مــاه می باشد. در ایــن موقــع میــوه در حــال مغــز پــر کــردن اسـت و بیشـترین جـذب مـواد غذایـی توسـط بـرگ انجـام مـی شـود. البتـه بـه سـال نیـز بسـتگی دارد. بطـور مثـال در سـالی کـه رشـد زودتــر آغــاز شــود، آزمــون بایــد در اواخــر تیــر انجــام شــود و اگــر رشــد دیرتــر اتفــاق افتـد تـا 15 مـرداد مـی تـوان نمونـه گیـری را انجــام داد.
طریقه نمونه برداری برگ
نمونــه بــرگ بایــد از شــاخه هــای بــدون بــاری کــه در معــرض نــور خورشــید از قــرار دارنــد، برداشته شود. معمولا از برگ های وسـط شـاخه نمونـه برداشته می شود و بهتـر اسـت برگچـه انتهایـی انتخـاب شـود. بـرگ هـا بایـد کاملا سـالم باشـند و هیـچ گونــه علائم کمبــود یــا بیمــاری نداشــته باشــند. تجزیــه بــرگ ارقــام مختلــف پســته بایــد جداگانــه انجــام شــود. اگــر ســال پــر بار باشد از درختانــی کــه پــر بــارهســتند نمونــه گیــری انجام شود و اگــر ســال کــم بــار اســت بایــد از درختانــی کــه حداکثــر ســال آوری را دارنــد نمونــه گیــری کـرد. بسـته بـه مسـاحت بـاغ، تعـداد نمونـه هـای برداشـت شـده تفاوت دارد. نمونـه بــرداری بیشــتر بــه صــورت ترکیبــی انجــام مــی شــود، یعنــی بــا حرکــت در ردیــف هــا بصــورت تصادفــی از شــاخه هایــی کــه در ارتفــاع متوســط درخــت قــرار دارند برگ های مورد نظر انتخاب می شوند. از اطــراف درخــت حــدود 4 تــا 5 بــرگ را بـه عنـوان نمونـه انتخـاب کرده و بر می داریم. بطـور مثــال در یــک هکتــار بــاغ حــدود 50 تــا 60 بــرگ بایستی جمــع آوری شود. آزمـون بـرگ بـه تنهایـی قابـل اتـکا نمی باشد. تجزیــه نــوع خــاک، شــوری و یــا شــیرینی، ســبکی یــا ســنگینی آن و آب آبیــاری همــه در تفسـیر آزمایـش موثرنـد. نمونـه بـرگ بایـد بـه آزمایشـگاهی داده شـود کـه مورد اطمینـان باشـد و آنالیـز واقعـی را در اختیـار قـرار دهـد.
آزمون برگ درختان پسته
توصیه کودی بر اساس نتایج آزمون برگ
توصیـه کـودی براسـاس تجزیـه خـاک انجـام مــی شــود. همچنیــن تفــاوت مقــدار عناصــر بـرگ بـا حـد مطلـوب آن هـا در نظـر گرفتـه مـی شـود و سـپس بـر اسـاس مقـدار وزنـی خــاک، عمــق ریشــه هــا و وضعیــت خــاک، میــزان کــود مناســب محاســبه مــی شــود. همچنیـن بایـد وضعیـت عناصـر خـاک و اثـر آنهـا بـر روی جـذب یکدیگـر و سـایر شـرایط خــاک از نظــر بافــت خــاک، زهکشــی، pH خـاک و شـوری در مقـدار عناصـری کـه بایـد بـه خـاک اضافـه گـردد در نظـر گرفتـه شـود و طــوری برنامــه ریــزی شــود کــه از جــذب یکدیگــر جلوگیــری نکننــد و ســمیتی نیــز ایجاد نشود.
رابطــه بیــن غلظــت مــواد غذایــی بـرگ و فراهمـی عناصـر در خاک
عناصــر براســاس جــذب گیــاه از خــاک در بــرگ تجمــع مــی یابنــد و در واقــع نشــان دهنــده عملکــرد ریشــه هســتند. بایــد توجــه داشــت کــه عوامــل دیگــری هــم در جــذب دخیــل هستند. اکنــون مهمتریــن مشــکل در جــذب بهینــه عناصــر، کمبــود و بـی کیفیتـی آب می باشد. عناصـر بـرای جـذب بایـد در آب محلـول باشـند. گیـاه وقتـی آب در اختیـارش نباشـد نمـی توانـد حـد بهینــه عناصــر را از خــاک فراهــم کنــد تــا بتوانــد تغذیــه مناســبی داشته باشد.
رابطه تغذیه خوب و افزایش عملکرد درختان
در شــرایط فعلــی محدودیــت هــای زیــادی بــرای تغذیــه خــوب و مناســب وجود دارد کــه مهمتریــن آن کاهــش کمیــت و کیفیــت آب آبیاری می باشد. اگـر کیفیـت و کمیـت آب خـوب نباشــد مصــرف عناصــر مــی تواننــد باعــث ایجــاد تنــش آبــی شــود. چــون وضعیــت فراهـم کـردن مـواد غذایـی در خـاک وابسـته بــه آب می باشد. در حــال حاضــر از محلــول پاشــی هــا بهتــر مــی تــوان اســتفاده کــرد. محلــول پاشــی هــا بــه چنــد زمــان تقســیم تقسیم می شوند. به طور کلی از زمــان تورم جوانــه ها تــا کامــل شــدن بــرگ هــا،80 درصــد بــاغ هــا بــه محلــول پاشــی نیــازمند هستند. زمانی که برگ ها خیلی جوان هستند و ضخامت زیادی ندارند بیشترین میزان جذب وجود دارد. بتدریـج کـه رشـد متوقــف شده بــرگ هــا ضخیــم می شوند و جــذب کاهــش مــی یابــد. ولــی همیــن جــذب پاییــن از ســقط جنیــن جلوگیــری مــی کنــد. اســتفاده از عناصــر میکــرو بــرای محلــول پاشــی بیشــتر تأکیــد مــی شــود و بعضــی از عناصــر غذایــی از جملــه کلســیم را تـا چنـد نوبـت مـی تـوان محلـول پاشـی کــرد. در زمــان مغــز رفتــن، بــا اســتفاده از محلـول هـای پتاسـیمی مـی تـوان تاحـدی کمبــود ایــن عنصــر را جبــران کــرد. زمــان دیگـر محلـول پاشـی اواخـر فصـل و بعـد از برداشـت محصول می باشد.
